آرتروز زانو

تعریف: تخریب تدریجی مفاصل متحرك كه به ویژه وزن بدن را تحمل را می كنند آرتروز نامیده می شود.

آرتروز با سن ، شغل ، وزن ، زمینه های ژنتیكی ، تغذیه ، استرس ورزش و استعمال یا عدم استعمال سیگار در ارتباط می باشد.

علائم متداول آرتروز زانو:

  • درد: در مراحل اولیه شروع آرتروز درد در حین فعالیت بوجود می آید و با استراحت از بین می رود اما با پیش روی بیماری ، درد تداوم می یابد ودر حین استراحت نیز به شكل یك درد عمقی و مبهم احساس می شود.
  • تورم :تورم مفصلی ممكن است دائمی نباشد و علت آن التهاب زود گذر بافت های مفصلی می باشد.
  • خشكی صبح گاهی: در بخشی ازبیماران مبتلا به آرتروز در ابتدای صبح ، خشكی Stiffness در مفصل احساس می شود كه پس از اندكی تحرك برطرف می شود.
  • كاهش دامنه حركتی مفصل :این علامت در ابتدای ابتلا وجود ندارد ولی پس از چندی بیمار دیگر قادر به خم و راست كردن كامل زانو نخواهد بود.
  • ضعف عضلانی: به دلیل كاهش تحرك بیمار و افزایش سن ، عضلات اطراف زانو دچار ضعف می شوند و خود ضعف عضلانی در یك سیكل معیوب ، از عوامل پیشرفت آرتروز خواهد بود.
  • تغییر شكل مفصل :در موارد پیشرفته تغییر شكل مفاصل را به شكل پا پرانتزی و خم شدن استخوان درشت نی خواهیم داشت.
  • لنگیدن :در مراحل پیشرفته آرتروز به دلیل درد بیمار می لنگد.

پیش آگهی آرتروز:

پیش آگهی آرتروز از بیماری به بیمار دیگر می تواندمتفاوت باشد . در برخی سیر بیماری تدریجی است و به معلولیت  نمی انجامد و در عده ایی دیگر می تواند پروسه پیشرفت بیماری به گونه ایی باشد كه نیاز به تعویض مفصل نیز نیاز باشدو لذا آرتروز همیشه یك بیماری خوش خیم نیست.

درمان در مراحل ابتدایی:

انجام برنامه ایی تمرین درمانی بر حسب نظر متخصص فیزیوتراپی مشتمل بر تقویت عضلات اطراف زانو بویژه عضله چهار سررانی حفظ تحرك مفصل زانو،استفاده از كفش مناسب و زانوبند مناسب در حین پیاده روی .

كاهش وزن و برنامه غذایی مناسب و اجتناب از حركاتی كه مستلزم ایجاد فشار بر زانو می باشد نظیر حركات پرش ، استفاده از داروهای ضد التهابی ، انجام درمان های فیزیوتراپی جهت كاهش درد وتورم ، مجموعه ایی از درمان ها می باشند.

درمان درمراحل پیشرفته آرتروز:

در این مرحله سطوح مفصلی زانو به مقدار بسیاری تخریب گردیده است و ممكن است نیاز به استفاده از روش های جراحی مد نظر قرار گیرد نظیر مفصل زانو.

بدیهی است پس از اعمال جراحی ، بیمار نیاز به جلسات درمانی فیزیوتراپی جهت بازگرداندن دامنه حركتی مناسب و… پیدا می كند.

كمر درد low back Pain

آنگونه كه مقالات تحقیقی اشاره می نماید حداقل 40 درصد مردم دنیا یكبار در زندگی خود درد كمر را تجربه نموده اند

ستون فقرات كمری ما از 5 مهره به همراه دیسك های بین مهره ایی تشكیل یافته است.

مهره ها به گونه ایی بر روی یكدیگر قرار می گیرند كه كانالی را تشكیل داده قسمت نخاعی كه بخشی از سیستم عصبی مركزی ما می باشد درون این كانال نخاعی قرار می گیرد. البته طول نخاع آدمی از طول ستون فقرات  او كوتاهتر می باشد و نهایتا تا دومین مهره كمری امتداد یافته و طولی بین 42 تا 45 سانتیمتر را دارا می باشد.

مفاصل بین مهره ایی ستون فقرات كمری مفاصل متحرك بوده ضمن تحرك مناسب وزن تنه را نیز تحمل می نمایند.

ستون فقرات كمری از یك قوس طبیعی (lordosis ) برخوردار است كه كم یا زیاد شدن این قوس  Hyper  or hypo) (lordosis خود می تواند عامل ایجاد درد ستون فقرات كمری گردد.

از بین فضاهای بین مهره ایی در ناحیه كمر ، ریشه های اعصابی خارج می شوند كه در پیوند با یكدیگر ضخیم ترین و بلند ترین عصب بدن یعنی عصب معروف سیاتیك را می سازند پس آنچه كه در عوام مطرح است “ما سیاتیك داریم”  اصطلاح غلط عامیانه ایی است كه در حقیقت تمام انسانها دارای عصب سیاتیك چپ و راست می باشند و آنچه بواقع مطرح است فشاری است كه به دلیل بیرون زدن دیسك های بین مهره ایی بر این عصب وارد گردیده و منجر به انتشار درد در اندام تحتانی می گرددكه به آن دیسكوپاتی گویند.

عوارض شایع ستون فقرات كمری

دیسكو پاتی:

دیسك های بین مهره ایی مشابه بالشتك های ضربه گیر ما بین مهره های ستون فقرات كمری قرار گرفته اند و از جنس غضروف سخت با یك هسته مركزی و حلقه های طرفی می باشند.

به مرور زمان و یا در حین انجام فعالیت های سخت كه پرفشار بوده ( مثلا حمل اجسام سنگین ) این امكان وجود دارد كه دیسك ها تحت فشار قرار گرفته و از محل استقرار خود اندكی رانده شود كه به اصطلاح به آن فتق دیسك بین مهره ایی یا دیسكو پاتی گویند.این بیرون زدگی یا فتق دیسك می تواند درجات مختلفی از bulging  تا extrusion  را به همراه داشته باشد.یعنی از یك بیرون زدگی ساده تا پارگی دیواره محیطی دیسك و بیرون زدن هسته دیسك.

با توجه به فضای كم نواحی بین مهره ایی ، فشار این دیسك بیرون زده بر روی ریشه های اعصاب وارد گردیده و منجر به انتشار درد در منطقه ایی می گردد كه این ریشه های اعصاب به آنجا حركت و عصب دهی می نماید. این حالت را همانگونه كه گفتیم دیسكو پاتی گویند.

آرتروز ستون فقرات كمری:

با افزایش سن ،تغییرات مفصلی اجتناب ناپذیر می باشند.با كاهش آب دیسك بین مفصلی ، فضای بین مهره ایی كاهش می یابد.

تغییراتی در شكل و ظاهر جسم مهره ها كه از جنس استخوانی می باشد ایجاد شده كه این تغییرات به شكل زوائد استخوانی  ( استئوفیت ) در كناره های جسم مهره ایی دیده می شود.

درد آرتروزیك با خشكی و سفتی مفاصل بین مهره ایی ، سختی صبحگاهی و درد همراه می باشد.

آنچه بدیهی می باشد این است كه آدمی توان متوقف كردن افزایش سن خود را ندارد لذا بخشی از تغییرات در مفاصل ما منبعث و نشات گرفته از تغییرات سنی می باشدولی این دلیل نیست كه ما نمی توانیم از ستون فقرات كمری خود محافظت نمائیم.

در ذیل به طور اجمالی به این موارد احتیاطی كه عموما در دیسكوپاتی ها و آرتروزها به یكدیگر شبیه نیز می باشداشاره  می گردد:

  • كنترل و در صورت لزوم كاهش وزن.
  • اجتناب از حمل و نقل اجسام بیش از یك تا دو كیلو گرم و…
  • خم شدن از ستون فقرات را به حداقل رسانده و برای مثال جهت برداشتن حتی چیز كوچكی از روی زمین از خم كردن زانو  برای كاهش قد استفاده  نمائیم.
  • سر پا ایستادن معمولی منجر به افزایش قوس كمر و فشار مضاعف بر مهره ای چهار و پنج كمری می گردد بهتر است در حین ایستادن ، یك پای خود را در ارتفاع بالاتری مثلا روی لبه پله ، جدول خیابان یا یك چهار پایه كوچك قرار دهیم.
  • انجام ورزش های ستون فقرات كمری بسیار مفید فایده هستند.
  • آب درمانی و راه رفتن در آب نیز خواص ویژه ایی دارد. لازم است تا ناحیه ارتفاع سینه در آب قرار گرفته و عرض استخر را به شكل های مختلف رو به جلو ، رو به عقب . به پهلو ، پیاده روی كنیم.
  • پیاده روی نیز خوب است اما شروط به رعایت شرایط ذیل:
  • پیاده روی جای صاف و با سرعت آهسته و متوسط با كفش مناسب لژدار كه ضربه حركت خنثی نماید و با استفاده از كمر    بند طبی
  • بر خلاف باورها كه كمر بند طبی بستن عضلات را ضعیف می كند، بستن كمربند چندین خاصیت دارد از ستون فقرات حمایت می كند، وزن را به مفصل لگن منتقل می نماید و از انجام حركات نامناسب در كمر جلوگیری می نماید. بستن كمربند در حین فعالیت و پیاده روی توصیه اكید می گردد صرفا در حین خواب كمربند باید باز شود.
  • وضعیت های ثابت و تكراری مثل نشستن های متمادی نیز ضرر دارد.
  • حركات پریدنی همچون آنچه در والیبال و بسكتبال روی می دهد جهت درد های كمری با منشاء دیسكی و آرتروزیك مناسب نیستند.
  •  

استفاده از داروها بر حسب تجویز پزشك و انجام درمان های فیزیوتراپی در كیلینیك نیز بسیار مفید فایده می باشند.

استفاده از كمر بند طبی با میله های پشتی بهترین اورتز آماده جهت موراد دیسكوپاتی می باشد و بر خلاف باور عده ایی كه اعتقاد به ضعیف شدن ماهیچه های ستون فقرات كمری دارند ، استفاده این وسیله داری خواص بسیاری می باشد كه به روند درمان بیماركمك شایانی نموده و در جهت پیشگیری از ضعف عضلات نیز ، قطعا آموزش و ورزش هایی مناسب با درد كمر و انجام آن توسط بیمار كفایت نموده و مشكل خاصی را شاهد نخواهیم بود.

چنانچه درد كمر منشا استخوانی مفصلی و دیسكی نداشته و صرفا به دلیل افتادگی و عدم توانایی عضلات دیواره شكمی جهت حفظ احشاء داخلی و به تناسب آن افزایش قوس كمری می باشد می توانیم از كمر بندهای طبی غیر میله دار در انواع كمربند طبی نرم و شكم بند طبی تمام كش سگك دار استفاده نماییم.

حرکات و تمرینات جهت رفع کمر درد

در این مقاله حرکات و تمرینات ورزشی مفیدی به منور رفع کمردرد آموزش داده شده است…

حرکات و تمرینات جهت رفع زانو درد

در این مقاله حرکات و تمرینات ورزشی مفیدی جهت رفع زانودرد اموزش داده شده است…